Tag Archives: Chính trị

  HomeCalvin P. Tran  /  Chính trị
17 Mar

Khi lời nói đi xa…

Posted on March 17, 2026March 22, 2026 Categories Bình luận, Châm biếm Chính trị, Ngôn ngữ & Quyền lực Tags , ,

Những chiếc bóng dài chiến tranh

Ngày 16 tháng 3 năm 2026, Washington. By Calvin P. Tran

Đêm ấy, trong căn phòng sáng đèn của Nhà Trắng, người đứng đầu xứ sở bên kia đại dương – Donald Trump – đã nói không ngừng hơn một giờ đồng hồ.

Ông nói về chiến tranh.
Rồi nói về những bức tường sẽ được sửa trong Trung tâm Kennedy.
Ông nói về một phòng khiêu vũ chưa xây.
Về bóng đá.
Về một nghị sĩ đang đau yếu.

Và như thế, lời nói của ông trải rộng như một tấm thảm Ba Tư – dệt bằng nhiều sợi chỉ, nhưng không phải sợi nào cũng dẫn về chiến trận.

Nhưng, tâu bệ hạ…

Trong khi lời nói đi xa, thì chiến tranh lại tiến gần.

Bước sang tuần thứ ba, cuộc đối đầu giữa Hoa Kỳ, Israel, và Iran không còn mang dáng dấp của một đòn trừng phạt chớp nhoáng. Nó bắt đầu giống một dòng sông – khi đã vỡ bờ, thì không dễ quay lại lòng cũ.

Người ta nói rằng vị tổng thống ấy đã chọn con đường này.

Nhưng chiến tranh, một khi đã được chọn, thường không còn thuộc về kẻ đã chọn nó.

Ở Washington, sự tự tin của ông không suy suyển.
Không một nếp gấp lo âu hiện lên rõ ràng trước công chúng.
Không một lời thừa nhận về những điều chưa thể kiểm soát.

Đó là phong thái của một con bạc lão luyện –
khi quân bài đã được tung ra, điều quan trọng không còn là do dự,
mà là giữ cho bàn tay không run.

Nhưng lịch sử – thứ sử gia vô hình của mọi triều đại – lại thì thầm những câu chuyện khác.

Nó kể rằng:

  • Có những cuộc chiến được tuyên bố là đã thắng, nhưng rồi kéo dài qua nhiều mùa.
  • Có những nhiệm kỳ được bắt đầu bằng lời hứa kiểm soát, nhưng kết thúc trong sự bị cuốn trôi.

Chiến tranh, tâu bệ hạ, là loài thú không thuần dưỡng.
Nó ăn dần thời gian, rồi ăn đến uy tín,
và sau cùng, nó có thể ăn cả di sản của một vị vua.

Những dấu hiệu đầu tiên đã xuất hiện.
Một cuộc chiến từng được nói là “đã hoàn tất”
nay bắt đầu kéo dài qua từng tuần lễ.
Và mỗi ngày trôi qua, câu hỏi không còn là:
“Ai đã khởi đầu?”
mà là:
“Ai còn đủ sức để kết thúc?”

Trong đêm ấy, lời của vị tổng thống vẫn vang lên,
đa âm, rời rạc, và không dừng lại ở một chủ đề nào quá lâu.
Nhưng chính sự dàn trải ấy lại hé lộ một điều khác:
Rằng ngay cả khi một người có thể nói về mọi thứ,
thì chiến tranh vẫn buộc ông phải trả lời một thứ duy nhất.

Và ở phía bên kia chân trời,
Iran vẫn lặng lẽ quan sát,
Israel vẫn tiếp tục hành động,
còn thời gian – vị quan tòa chậm rãi nhưng không thiên vị –
đang bắt đầu ghi chép.

Vậy nên, tâu bệ hạ…
Sự tự tin có thể không suy suyển.
Nhưng chiến tranh không cần đến sự dao động để trở nên nguy hiểm.
Chỉ cần nó kéo dài.

Và khi bình minh Ba Tư ló rạng sau Đêm Thứ 1002,
người ta sẽ không còn hỏi ai đã nói gì trong đêm ấy—
mà chỉ còn nhớ:
cuộc chiến đã đi xa đến đâu.

Calvin P. Tran, Đêm Thứ 1002 – Bình minh Ba Tư

Cùng Tác giả

16 Mar

Muốn làm Chủ tịch FED

Posted on March 16, 2026March 22, 2026 Categories Bình luận, Châm biếm Chính trị, Chính trị, Ngôn ngữ & Quyền lực Tags ,

Người đàn ông muốn làm Chủ tịch Fed

By Calvin P. Tran

Ở Washington, có một chiếc ghế quyền lực mà tổng thống không thể ngồi lên.

Đó là chiếc ghế của Chủ tịch Federal Reserve.

Trên chiếc ghế ấy hiện đang có một người tên là Jerome Powell. Người đàn ông này có một thói quen rất khó chịu: ông thích nghe các nhà kinh tế hơn là nghe chính trị gia.

Và điều đó khiến Donald Trump – trong Trump Kỳ Truyện thường được gọi là Trump tiên sinh – vô cùng bối rối.

Trump tiên sinh là người quen ra lệnh.

Trong thế giới của tiên sinh, nếu thị trường chứng khoán không tăng, thì chỉ cần gọi điện. Nếu giá dầu không giảm, thì đăng một dòng trên mạng xã hội. Nếu ai đó không nghe lời, thì chỉ việc mắng họ trước ống kính truyền hình.

Nhưng có một điều khiến tiên sinh đau đầu: lãi suất.

Lãi suất là một thứ kỳ lạ. Nó không nghe điện thoại của tiên sinh. Nó cũng không đọc mạng xã hội của tiên sinh.

Và tệ hơn nữa, người giữ chiếc nút tưởng tượng của nó – ông Powell – lại cứ khăng khăng nói rằng chính sách tiền tệ phải dựa vào dữ liệu kinh tế.

Đối với Trump tiên sinh, đó là một cách nói rất vòng vo.

Bởi trong logic rất đơn giản của tiên sinh, nếu lãi suất hạ xuống, thị trường chứng khoán sẽ vui vẻ; khi thị trường vui vẻ, cử tri cũng vui vẻ; và khi cử tri vui vẻ, tổng thống sẽ chiến thắng.

Một chuỗi suy luận thật đẹp.

Chỉ có điều chuỗi suy luận ấy lại vấp phải một bức tường mang tên sự độc lập của ngân hàng trung ương.

Thế là một cuộc điều tra xuất hiện, xoay quanh dự án cải tạo trụ sở Fed trị giá hàng tỷ đô la. Những trát triệu tập được gửi đi như những chiếc lưới quăng xuống hồ, với hy vọng rằng ở đâu đó có thể bắt được một con cá tên Powell.

Nhưng tuần này, Thẩm phán James Boasberg đã cắt đứt chiếc lưới ấy.

Trong phán quyết của mình, ông nói rằng chính phủ gần như không đưa ra bằng chứng nào về sai phạm.

Nói cách khác: hồ nước rất lớn, nhưng con cá mà người ta muốn bắt có lẽ chưa từng tồn tại.
Và thế là Trump tiên sinh lại phải đứng bên ngoài chiếc ghế của Fed, nhìn vào như một người khách đứng trước cửa tiệm đã đóng.

Trong khi đó, chiếc ghế kia vẫn có một nguyên tắc rất cứng đầu:

Người ngồi lên đó phải nghe nền kinh tế, chứ không nghe tổng thống.
Một quy tắc thật kỳ lạ.
Đặc biệt kỳ lạ đối với Trump tiên sinh.

Calvin P. Tran, Trump, Kỳ truyện

Cùng Tác giả

16 Mar

Người gác cổng Hormuz

Posted on March 16, 2026March 22, 2026 Categories Châm biếm Chính trị, Ngôn ngữ & Quyền lực Tags , ,

Người Gác Cổng Hormuz

By Calvin P. Tran

Ngày nọ, bên rìa sa mạc nơi gió mang mùi dầu và muối, có một cánh cổng hẹp mà cả thế gian phải đi qua. Người ta gọi nơi ấy là Eo biển Hormuz – một chiếc cổ chai, nơi mỗi con tàu đều chở theo không chỉ dầu mỏ, mà cả nỗi lo của những thành phố xa xôi.

Trong câu chuyện ấy, có một nhân vật tự nhận mình là người giữ cổng.

Ông không mặc áo giáp như hiệp sĩ, cũng không cầm cân như quan tòa. Ông đứng đó, tay cầm cuốn sổ tính, miệng nói về chi phí, về phần đóng góp, về việc ai phải trả bao nhiêu để được đi qua.

Người ta gọi ông là Donald Trump.

Ban đầu, ông nói rất rõ ràng:

“Ta không cần ai. Nếu ta muốn, ta có thể giữ cổng một mình.”

Những người đi biển nghe vậy, vừa yên tâm vừa bối rối. Yên tâm vì có người đứng gác, nhưng bối rối vì không biết liệu ngày mai người gác có còn đứng đó hay không.

Rồi một buổi sáng, khi gió đổi chiều và những con tàu bắt đầu chậm lại, người gác cổng lại nói khác:

“Các ngươi cũng phải đến. Đây không chỉ là việc của ta.”

Những đoàn thuyền từ phương xa – nơi có những thành phố cổ kính và những hội đồng nghị luận lâu đời – nhìn nhau. Họ không từ chối ngay. Nhưng họ hỏi:

“Chúng ta đến, nhưng theo luật nào?”

Người gác cổng không trả lời bằng luật. Ông trả lời bằng con số.

Trong thế giới của ông, mọi thứ đều có giá.

Những con tàu bắt đầu do dự. Không phải vì họ không hiểu giá trị của cánh cổng, mà vì họ không chắc về người giữ cổng. Hôm nay ông nói một điều, ngày mai ông có thể nói điều khác. Hôm nay ông mở cửa, ngày mai ông có thể đòi phí cao hơn.

Ở phía bên kia, những cơn sóng mang theo lời thì thầm của những thế lực không nhìn thấy. Họ không cần đứng gác cổng. Họ chỉ cần chờ đợi, khi những người canh gác tranh luận với nhau, khi những con tàu mất phương hướng.

Và thế là, cánh cổng vẫn ở đó – hẹp, quan trọng, không thể thay thế.

Nhưng điều thay đổi không phải là dòng nước. Mà là niềm tin.

Người xưa từng nói rằng, một cánh cổng không chỉ được giữ bằng sức mạnh, mà còn bằng sự ổn định của bàn tay cầm chìa khóa. Khi bàn tay ấy thay đổi quá nhanh, chiếc chìa khóa dù lớn đến đâu cũng trở nên nhẹ.

– Trump, Kỳ truyện

Trong câu chuyện về Hormuz, người gác cổng không phải là người duy nhất có quyền lực. Những con tàu cũng có lựa chọn. Họ có thể đi chậm lại, có thể tìm đường khác, hoặc có thể đứng ngoài và chờ xem.

Và đó là điều đáng nói nhất.

Bởi trong thế giới của những cánh cổng, quyền lực không chỉ nằm ở người giữ chìa khóa, mà còn nằm ở việc người khác có còn tin vào chiếc chìa khóa đó hay không.

Một ngày nào đó, người gác cổng có thể vẫn đứng đó, vẫn nói về chi phí và trách nhiệm, vẫn gọi những người khác đến chia sẻ gánh nặng.

Nhưng nếu những lời gọi ấy không còn được nghe như lời mời, mà giống như một hóa đơn—
thì cánh cổng, dù vẫn mở, cũng sẽ không còn như trước.

Calvin P. Tran, Trump, Kỳ truyện

Cùng Tác giả